Հայկական «Անտարես» հրատարակչությունը ընդգրկվել է BOP — Bologna Prize for the Best Children’s Publishers of the Year 2026 մրցանակի կարճ ցուցակում, որը համաշխարհային հրատարակչական ոլորտի ամենահեղինակավոր մրցանակներից մեկն է։ Ասիական անվանակարգում «Անտարեսը» հայտնվել է այնպիսի ճանաչված հրատարակչությունների կողքին, ինչպիսիք են Tulika Publishers և Pratham Books-ը (Հնդկաստան), Bronze Publishing-ը (Ճապոնիա) և Bir Publishing-ը (Հարավային Կորեա)։
Ինչ է BOP-ը
Bologna Prize for the Best Children’s Publishers of the Year մրցանակը հանձնվում է ամեն տարի՝ մանկական գրականության Բոլոնիայի միջազգային գրքի տոնավաճառի շրջանակում, որը մանկական գրքի աշխարհի գլխավոր մասնագիտական իրադարձությունն է։ Թեկնածուներին առաջադրում են հրատարակիչները, հրատարակչական ասոցիացիաները և ընթերցանության մշակույթը խթանող կազմակերպությունները ողջ աշխարհից։ 2026 թվականին կարճ ցուցակում ընդգրկվել էին 30 հրատարակչություններ աշխարհի վեց աշխարհագրական տարածաշրջաններից՝ Աֆրիկայից, Ասիայից, Հյուսիսային և Հարավային Ամերիկայից, Եվրոպայից և Օվկիանիայից։ Վերջնական քվեարկությունն անցկացվել է տոնավաճառի մասնակիցների շրջանում, իսկ հաղթողների անունները հայտարարվել են 2026 թվականի ապրիլին՝ BCBF-ում։
Հայաստանը՝ որպես հրատարակչական յուրահատկություն
«Անտարեսի» ընդգրկումը համաշխարհային կարճ ցուցակում մի իրադարձություն է, որի նշանակությունը դժվար է գերագնահատել։ Հայաստանը փոքր երկիր է՝ երեք միլիոնից պակաս բնակչությամբ, որը չի տնօրինում գրահրատարակչության այնպիսի լայնածավալ պետական սուբսիդիաներ, որոնք համադրելի լինեն եվրոպականների հետ, և չունի նաև այնպիսի ներքին շուկա, որը կարողանար ապահովել հավակնոտ նախագծերի ամբողջական ինքնածախսածածկումը։ Այդ պատճառով միջազգային այս ճանաչումը առավել ծանրակշիռ է. բոլոնիական կարճ ցուցակը կազմվում է խմբագրական քաղաքականության, գեղարվեստական մակարդակի, պատկերազարդման հետ աշխատանքի և մանկական ընթերցանության մշակույթում ունեցած ներդրման գնահատման հիման վրա։ Սրանք այն չափանիշներն են, որոնցով «Անտարեսը» դիմացել է Ճապոնիայի, Հնդկաստանի և Կորեայի հրատարակչությունների մրցակցությանը։
Առաքելություն ունեցող հրատարակչություն
«Անտարեսը» հետևողականորեն կառուցում է իր հրատարակչական ծրագիրը գրական որակի և տեսողական մշակույթի սկզբունքների վրա։ Հայ գրական ավանդույթի հետ աշխատանքը համադրվում է համաշխարհային մանկական դասականին բաց լինելու հետ. բավական է հիշել թարգմանական հրատարակությունների շուրջ կատարված աշխատանքը, այդ թվում՝ նորվեգական մանկական արձակի թարգմանությունները։ Հենց այս համադրությունն է՝ ազգային մշակույթում արմատավորվածությունը և միջազգային լայն աշխարհայացքը, որ «Անտարեսին» դարձրել է ճանաչելի անուն Հայաստանի սահմաններից դուրս։
Պարտավորեցնող ճանաչում
Բոլոնիայի կարճ ցուցակում ընդգրկվելը պարզապես մրցանակ չէ։ Դա հրավեր է երկխոսության համաշխարհային հրատարակչական հանրության հետ, ազդակ՝ թարգմանիչների, գրական գործակալների և դիստրիբյուտորների համար, որոնք փնտրում են ուժեղ ձայներ անսպասելի աշխարհագրություններից։ Հայաստանի համար սա նաև հաստատումն է այն բանի, որ հարուստ գրական պատմություն ունեցող փոքր երկիրը կարող է ոչ միայն հետևել չափանիշներին, այլև ինքն է ի զորու դրանք սահմանելու։